Bài thơ Dặn Con - Đinh Xuân Vinh

Thảo luận trong 'Trang thơ' bắt đầu bởi Đinh Xuân Vinh, 24/8/18.

  1. Đinh Xuân Vinh Thành viên

    Ngày tham gia:
    2/11/09
    Số bài viết:
    391
    MẤY LỜI DẶN CON

    Nếu làm nhà hướng nam sẽ mát
    Vợ thuận chồng tát cạn biển đông
    Nửa Thu, nửa đã là Đông
    Heo may gờn gợn thuyền không tròng trành.

    Số tử vi thôi đành chắp nhận
    Nếu có "gì" ân hận làm chi
    Ngày mai có phải ra “đi…”
    Thuận theo cung số tử vi của trời.

    ở trên đời con ơi nhớ nhé
    Trâu mà già có nghé đổi ngôi
    Nếu còn được sống thì thôi!
    Không may mà thác nghe lời cha đây:

    Chớ đi thuê kèn Tây con ạ
    Bia miệng đời còn lạ gì đâu
    Mai ngày có nghé thay trâu
    Là điều mong ước bấy lâu nay rồi .

    Nhớ cơm cúng trong xôi có đỗ
    Trong ba ngày tế lễ êm xuôi
    Sách thơ con đốt tế ruồi
    Khách đến phúng viếng phải mời trầu cau.

    Theo phong tục trước sau nên nhớ
    Phải mượn thầy viết sớ nghe chưa
    Thợ kèn trống phách đón đưa
    Mời tân quí khách muối dưa tương cà.

    Bây giờ cỗ đám ma khác trước
    Đảng chỉ đường qui ước đề ra
    Việc này chỉ có bên ta
    Không nên làm cỗ đám ma lấy phần.

    Hương ước này toàn dân đã tỏ
    Việc trong nhà ngoài ngõ đâu hay
    Chủ trương đã có trong tay
    Con đi ra chợ mua ngay con gà.


    Để tiết kiệm người nhà nên nhớ
    Để nguyên con nên chớ vặt lông
    Cúng xong thì thả vào lồng
    Chờ mai khôn lớn cúng ông cúng bà.

    Việc dựng rạp đám ma phải nhớ
    Khách viếng thăm nên chớ ba ngày
    Không táng mà hoá thiêu ngay
    Hóa thân Hoàn Vũ trong ngày là xong.

    Về vĩnh hằng cầu mong, mong ước
    Được người thân đón rước tiễn đưa
    Vàng mã không phải sắm mua
    Mề đay sẵn có làm bùa yểm ma.

    Viết mấy vần gọi là di chúc
    Để phòng khi lúc phải đi xa
    Mong sao con cháu thuận hoà
    Làm tròn chữ hiếu là cha vui rồi.

    Giờ ôn lại cuộc đời cha nhé
    Ngày sinh ra tuổi tý, tháng trâu
    Hòa bình chẳng được bao lâu
    Chiến tranh bùng nổ nhớ câu thù nhà.

    Tuổi mười bảy xông pha trận mạc
    Xếp bút nghiên tạc dạ còn ghi
    Đạn bom sống chết nhiều khi
    Cho dù bão táp vẫn đi hàng đầu.

    Vẫn biết thế khắc sâu vào cốt
    Ném hờn căm làm tốt chữ tâm
    Một thời lặng lẽ âm thầm
    Vượt qua gian khổ thăng trầm đi lên.

    Ngày thống nhất trước tiên gặp nội
    Hưởng niềm vui xum họp toàn gia
    Bắc Nam đoàn tụ một nhà
    Ông bà, cha bác chan hòa niềm vui.
    Cởi áo lính mừng mừng tủi tủi
    Chuyển về trường sư phạm Nha Trang
    Được hưởng cuộc sống đàng hoàng
    Sau về sinh sống với làng, ở quê

    Ngồi nhớ lại thời tề ngày trước
    Bác dẫn đường vững bước đổi thay
    Cuộc đời ai có ai hay
    Năm chìm bảy nổi đắng cay ngọt bùi.

    Năm bảy tám ngậm ngùi nuốt hận
    Lỡ một thời ân hận trăm năm
    Trăng tròn chỉ một ngày rằm
    Dâu non rút ruột con tằm nhả tơ.

    Những năm tháng mộng mơ thăng tiến
    Để bây giờ đã biến thành tro
    Một thời chinh chiến đói no
    Để rồi được hưởng “phúc” to thế này.

    Thời mở cửa đến ngày sung sướng
    Được tự do chung hưởng niềm vui
    Có nhà có cửa hết xui
    Là nhờ phúc ấm nhà tôi bây giờ.

    Bao năm tháng ước mơ sự thật
    Vậy cho nên tất bật đến giờ
    Đời người như một giấc mơ
    Hết thời mà cứ còn ngờ chiêm bao.

    Bạn thân ơi khi nào bạn nghĩ!
    Cuộc đời này cũng chỉ thế thôi
    Dù cho sống trọn kiếp người
    Giầu nghèo rồi cũng hết thời trắng tay.

    Một đời người dài hay ngắn ngủi
    Rồi cũng về cát bụi mà thôi
    Cho hay muôn sự tại trời
    Cuốc cày han dỉ cùm rồi bỏ ngay.


    Giờ đã có máy cày máy gặt
    Đừng hận thù đối mặt làm chi
    Lỡ thời thì bỏ nó đi
    Tiếc làm chi nữa suy bì với ai.

    Dao, hái, liềm chăm mài thì sắc
    Vì đói nghèo ăn chắc mặc bền
    Tình xưa nghĩa trả ân đền
    Bao năm gắn chặt dưới trên thuận hòa.

    Câu chuyện này ở ta mới có
    Ở đông tây đây đó có hay
    Nông dân nay có máy cày
    Có thuốc diệt cỏ liềm này bỏ đi.

    Trời cuối đông mấy khi đèn sách
    Ngẫm lại đời trong sạch, sạch trong
    Sông quê vàng chảy giữa dòng
    Ai đem sợi sóng vá lòng khôn nguôi.

    Cuộc đời người khi xuôi khi ngược
    Có mấy khi mà được như mơ
    Dạt dào ngàn vạn ý thơ
    Để vương vấn dạ non tơ bên thềm.

    Sống ở đời dưới trên, phải trái
    Biết lễ nghi khấn vái tổ tiên
    Bản căn phải giữ lấy nền
    Cùng nhau đồng thuận dưới trên một nhà.

    Nhớ thuở trước ông cha khuyên nhủ
    Giữa Quân- thần, phụ- tử, thê- phu
    Về quê hái trái mù u
    Mà nghe cha hát, mẹ ru thuở nào.

    Có nhiều người học cao hiểu rộng
    Mà lại cho ba hạng người dân
    Thánh-nhân, quân- tử, tiểu- nhân
    Anh em xa, láng giềng gần có hay.


    Sống ở đời đổi thay lỡ bước
    Cuộc vuông tròn mong được đúng sai
    Thời gian nào có đợi ai
    Cuộc đời bước ngắn bước dài tới nơi.

    Dù đục, trong sông ơi vẫn chảy
    Sâu hay nông dưới đáy có bùm
    Núi cao chớ chê đất lùm
    Dù cao nhưng vẫn mây trùm ở trên.

    “Nước của trời”, cậy quyền cậy thế
    Mưa đầu nguồn ức chế người ta
    Tinh ranh ruồng rẫy thật thà
    Phận sung khế mãi chỉ là chát chua.

    Cuộc đời này thắng thua, thua được
    Mưa vào sông ao ước đục trong
    Đất trôi núi nở đau lòng
    Cõng bao gian khổ nhớ mong mỏi mòn.

    Dòng sông chảy vẫn còn trong đục
    Đến bao giờ kết thúc được đây
    Hỏi trời, hỏi đất hỏi mây
    Khát khao mùa đợi vẹn đầy bên nhau.

    Chim ở rừng bay mau về biển Vạc nhớ cò bay đến biết không
    Tin em xuống bể chiều đông
    Giật mình hình bóng đợi trông rã lòng .

    Bao đêm ngóng ngày mong chờ đợi Để cùng nhau giờ hợi nhớ không
    Đời nghèo an phận đếm đong
    Tháng ngày kìm nén giọt hồng bặt tin!

    Cuộc bể dâu nổi chìm bỡ ngỡ Bướm gặp hoa ai lỡ biệt tin
    Chiều xưa bỡ ngỡ lặn chìm
    Gửi vào thầm kín mắt nhìn hư vô.

    Gió chiều thu con đò rời bến Chở thuyền tình yêu mến nên chờ Ươm tơ dệt lụa giăng mơ
    Trăng mùa soi tỏ bến bờ lũng quê...

    Nắng cuối thu tái tê trong dạ Mong xuân qua đón hạ đi về
    Hàng khuy bướm bạc hẹn thề
    Dải non sơn cước khuya nghe thầm thì.

    Mong gặp được mê ly trao đổi Thỏa lòng mong nỗi mấy khi
    Suối nguồn dòng sỏi trôi đi
    Bước chân mát lịm tình si giăng màn...

    Xuân nay về ngập tràn nắng ấm
    Được tái lai thấm đậm miên man
    Giờ trong âm hưởng chia san
    Sóng trùng khơi lộng ngập tràn yêu thương.

    Nhưng không ngờ đôi đường chia ngả Em không về lã chã lệ vương
    Trời sao thoảng gió mặn hương
    Bàn tay phủi mảng bụi đường vạt xa.

    Biết ngày nào bướm hoa gặp lại
    Để yến oanh hát khải, hoàn ca
    Trước sau đời đã cho ta
    Chung rừng chung biển, mái nhà cội xuân.

    Ngày vui hưởng tần ngần bay đến
    Vạc nhớ cò về biển đón xuân
    Dịu Hiền theo giọt sương ngân
    Hòa vào đôi cánh thiên thần... kiếp na.

    Thấm thoát đã mười ba năm lẻ
    Vắng bóng cha quạnh quẽ nhà thung
    Chúng con đau đớn khôn cùng
    Nỗi niềm thương nhớ biết chừng nào khuây.


    Cha chúng con như cây đại thụ
    Tỏa bóng che ấp ủ cháu con
    Dù cho nước chảy đá mòn
    Vẹn nguyên chữ nhẫn, vuông tròn chữ tâm.

    Nhớ những lúc mưa dầm- gió giật
    Cha làm thơ, răn dậy cháu con
    Thơ cha giờ mãi vẫn còn
    Truyền lưu để lại dấu son lâu dài.

    Cha như ánh sao mai lấp lánh
    Soi lòng nhân đức hạnh cần chuyên
    Gian nan luyện chí vững bền
    Quyết gìn giữ trọn gốc nền vị tha

    Những năm tháng cơ hàn vất vả
    Cha lái chèo sóng cả vượt qua
    Con thuyền hạnh phúc vinh hoa
    Một vườn hòe quế đầy nhà ngát hương.

    Bao những buổi huyên đường náo nức
    Đàn cháu con đông đúc vui vầy
    Mẹ cha tuổi thọ mừng thay
    Mọi người chúc tụng cả ngày đông vui.

    Rồi đến lúc ngậm ngùi buồn tủi
    Sở Nam Tào đã gọi đến cha
    Cháu con đẫm lệ chia xa
    Họ hàng làng xóm cùng là người thân.

    Tám mươi tuổi xa trần cõi thế
    Trọn nghĩa đời cha để tiếng thơm
    Cuối đông chuẩn bị sang xuân
    Trở khăn, sang cát báo ân dâng người.

    Noi tiên tổ ngời ngời công đức
    Lớp cháu con tiếp bước ông cha
    Anh em đoàn kết thuận hòa
    Cháu con vinh hiển mẹ cha ấm lòng.

    **
    Trời đang thu mưa ròng sấm lộng
    Bỗng lá vàng lay động ngoài sân.
    Bà con cô bác người thân
    Họ hàng nội ngoài ân cần vấn an.

    Nắng chiều đông sương tan ấm lại
    Mẹ dần dần khỏe tại tư gia
    Thầy thuốc chăm sóc tận nhà
    Cây khô cây lại đơm hoa xanh cành.

    Con nhìn mẹ tập tành đi lại
    Như thưở nào bà ngoại trông nom
    Còn trời còn nước còn non
    Mẹ nay ở lại chúng con vui mừng.

    Nhưng bỗng chốc đùng đùng gió giật
    Trời cuối đông gió bấc ập vào
    Sương mù phủ trắng non cao
    Năm Thìn ngày Tỵ xôn xao đón người.

    Đúng giờ Ngọ tuổi ngoài chín chục
    Mẹ ra đi trần tục lìa xa
    Buồm giăng kín ngõ mưa sa.
    Bỗng dưng lệ nhỏ mắt nhòa ngước trông.

    Nhớ những ngày: Mưa giông, bão giật
    Mẹ cùng cha, mấy đận gieo neo
    Vượt bao sóng gió chống chèo
    Công cha vững lái, mẹ chèo chắc tay.

    Thế mới có: được ngày Lai Thái
    Lớp cháu con, vững chãi đi lên
    Giờ đây cúi trước án tiền
    Công cha, nghĩa mẹ đáp đền được sao.

    Đàn con cháu, ngập trào nước mắt
    Nén trong lòng, xin nguyện trước linh
    Anh em hòa thuận, vẹn tình
    Thương yêu, đùm bọc ấm tình mẹ cha.

    *@*
    Trời cuối Đông, mưa sa tầm tã
    Trăng hạ tuần- bóng ngã về tây.
    Bỗng dưng trời đất đổi thay
    Nam Tào- Bắc Đẩu đứng ngay nóc nhà.

    Đúng tháng chạp - ngày là mồng sáu
    Nhâm Ngọ niên, con cháu nhớ ghi
    Đau lòng tử biệt, sinh ly
    Lệ rơi thấm đá, tơ chia rũ tằm.

    Mười ba năm cha nằm gối đất
    Nay chúng con sang cát cho cha
    Nắm cơm thơm đất quê nhà
    Vẹn nguyên chữ đức, đậm đà chữ tâm.

    Tiết mùa đông mưa dầm gió bắc
    Anh em con thầm nhắc bảo nhau
    Kính trên nhường dưới trước sau
    Vịn câu Lục Bát, thẳm sâu nghĩa tình .

    Lời cha dặn anh minh sáng tỏ
    Nhớ khắc ghi cho rõ ngọn ngành
    Thương mình mưa lạnh đã đành
    Lại thương chuồn ớt phong phanh giữa trời.

    Ngồi nhớ lại, lời Người răn dạy
    Sống ở đời chớ cậy quyền cao.
    Cái khôn đâu dễ ầm ào
    Cái dại ôm trọn, dính vào khó ra…

    Nhớ khi xưa lời cha chỉ bảo
    Phải cần- chuyên hiếu thảo đức trung
    Vấn vương con nhện giăng mùng
    Vẫn nghe văng vẳng trập trùng suối reo.

    Nay chúng con tiếp theo người trước
    Nguyện cùng nhau vững bước tiến xa
    Anh em con cháu thuận hòa
    Giữ tròn đạo hiếu lời cha dặn dò.


    Đêm sang thu con cò lặn lội
    Ba năm rồi! mẹ vội đi xa
    Quê nay vắng bóng mẹ cha
    Vẳng ru tiếng hát ơi à trắng trong.

    Lễ Vu lan trong lòng khắc cốt
    Con nguyện cầu làm tốt chữ tâm .
    Công cha, nghĩa mẹ tình thâm
    Cuộc đời dâu bể âm thầm xót sa.

    Nhớ khi xưa mẹ cha vất vả
    Phải xa quê tất cả vì con
    Hoa dù rã cánh, lá còn
    Cha ra Hà Nội, mẹ con ở nhà .

    Cảnh chiến tranh lìa xa tất cả
    Ở quê nhà đói lả long đong.
    Khi con vừa mới lọt lòng
    Tiếng ru của mẹ đếm đong tháng ngày.

    Năm năm tư đêm ngày lo lắng
    Về quê nhà đằng đẵng biệt li
    " Phong lưu phú quí ai bì"
    Đau lòng kẻ ở người đi, vội vàng.

    Thời cải cách dân làng có ruộng
    Người ra đi mộng tưởng tương lai
    Bắc Nam chia cắt lâu dài
    Cha đi làm thợ được vài đồng xu

    Dân có ruộng... mẹ ru con ngủ:
    "Đời đổi rồi no đủ con ơi! "
    Cha cho con trọn tình đời
    Mẹ cho con cả nụ cười ngày xuân.

    Đường về quê tần ngần bỗng lạ
    Qua bao mùa lòng dạ chưa nguôi
    Những ngày góc biển chân trời
    Mùa đông vắng mẹ nhớ về ngày xanh.


    Ngồi nhớ lại nhà tranh vách đất
    Quen thuộc nhiều đường cũ lối xưa
    Những ngày sớm nắng chiều mưa
    Chờ giờ tan học để đưa con về.

    Giờ xa thẳm đường quê gợi nhớ
    Nỗi xót xa ứa lệ nát tan
    Đời người như chiếc thuyền nan
    Người đi để lại muôn vàn tình quê.

    Giờ cha mẹ nay về cùng hưởng
    Chốn thảnh thơi hết vướng bụi trần
    Theo về bên bến người thân
    Xuôi về cực lạc đến gần thập phương.

    Thu đã đến lá vàng nhắc nhở
    Gọi đông về cửa mở lòng ai
    Gửi lời tâm sự u hoài
    Đường về quê nhớ mộng dài tình thương.

    Tinh anh em vấn vương nghĩa nặng
    Dù mưa sa chớ đặng cách xa
    Nước non trùng điệp bao la
    Càng thêm nhớ cảnh quê nhà chứa chan.
    Tiết bốn mùa, thì xuân tại thủ
    Xuân qua rồi mới rủ hè sang
    Gần xa tụ họp ở làng
    “Hẹn kỳ thúc giáp, quyết đàng giải binh”(1)
    Ngồi ôn lại thời bình thời chiến
    Dưới đạn bom, chinh chiến, ngày đêm
    Nôi tre dỗ giấc ngủ êm
    Đã có sổ đỏ dưới trên thuận hòa.

    Có chủ trương mọi nhà ra xã
    Năm mươi năm đất đã bàn giao
    Cùng chung một giọt máu đào
    Cùng nhau nhường nhịn ai nào so hơn.



    Giờ đường làng không trơn như trước
    Đảng chí đường vững bước đi lên
    Nặng tình non nước ngày đêm
    Chảy về trăm ngả ru êm khoảng trời.

    Giờ quê tôi đổi đời sung sướng
    Đất khoán rồi được hưởng tự do
    Không còn phải nuôi trâu bò
    Nhưng khi tốt cỏ lại lo làm chuồng.

    Giờ chẳng còn đi đường chân đất
    Cảnh đói nghèo đã mất từ lâu
    CUỐC kêu gọi gió bên cầu
    Giật mình thấy chiếc lá sầu nhẹ rơi.

    Nào ai hay đổi đời nhanh thế
    Cuộc đời người như bể trầm luân
    Bao năm vất vả gian truân
    Không ngờ ruộng đất xoay vần đa mang.

    Người xưa đã bỏ làng xa vắng
    Để người còn ngậm đắng nuốt cay.
    Nắng chiều gom lại đằng tây
    Để cho con nhện giăng dây tơ mùng.

    Trời sang thu, mưa ròng tầm tã
    Trăng hạ tuần- bóng ngã về tây
    "Song hồ nửa khép cánh mây,"
    "Làm chi cho bận lòng này lắm thân !"

    Tiết bốn mùa, thì xuân tại thủ
    Tùng, trúc, mai, cúc rủ thu sang
    "Tần ngần dạo gót lầu trang,
    "Đường kia nỗi nọ ngổn ngang bời bời."
    Ngồi ôn lại cái thời binh lửa
    Dưới đạn bom, khói lửa, ngày đêm
    Dù sao giờ đã ổn yên
    "Cùng người một hội, một thuyền đâu xa!"



    Ngày thống nhất đôi ta hợp cẩn
    Bón mươi năm lẩn thẩn vào ra.
    Thu về cúc thì ra hoa
    "Câu thần lại mượn bút hoa vẽ vời."

    Bốn anh em cuộc đời chinh chiến
    Gác thù nhà, tiền tuyến xông pha
    Noi gương tiếp bước ông cha
    "Rộn đường gần với nỗi xa bời bời:"

    Ngày thống nhất cùng rời quân ngũ
    Bước theo anh quê cũ đồng hành
    Quê nhà đẹp tựa bức tranh
    "Con oanh học nói trên cành mỉa mai"

    Rằng tưởng được một hai thăng tiến
    Nào có ngờ chẳng tiến, lại lui
    Lời rằng bạc mệnh, số sui
    "Nghìn thu bạc mệnh một đời tài hoa ".

    Ai hay tử sinh là như thế
    Cuộc đời người như bể trầm luân
    Bao năm vất vả gian truân
    "Lòng xuân phơi phới chén xuân tàng tàng."

    Chẳng ai muốn mơ màng, cam quýt
    Nhưng có tiền mới tít mà thôi
    Mai kia tiền lĩnh được rồi!
    "Chưa vui sum họp đã sầu chia phôi !"

    Đã biết thế đừng lôi thôi nữa
    Chạy làm chi mất bữa một, hai
    Thôi thì tuy ít tiền sài
    "Càng sâu nghĩa bể càng dài tình sông."

    Nhớ một thuở đánh Đông dẹp Bắc
    Bỏ quê nhà xa cách người thân
    Đời do con tạo xoay vần
    Biết đâu rồi nữa chẳng gần chiêm bao ?


    Cả cuộc đời gian lao vất vả
    Vì mưu sinh nghĩa cả công lao
    "Trông theo nào thấy đâu nào"
    "Bài ra thế ấy, vịnh vào thế kia."

    Cũng biết thế ai chia nỗi khổ
    Để cùng mình giãi tỏ "thư song"
    "Tóc tơ căn vặn tấc lòng,"
    "Trăm năm để một tấm lòng từ đây '.

    Trời cuối đông mưa dầy ròng rã
    Lá thu vàng vội vã lìa cây
    Đàm chim xa tổ, xa bầy
    Còn về tổ ấm dựng xây chung tình.

    Ơn tiên tổ anh linh soi tỏ
    Dẫn chỉ đường cho rõ nguồn cơn
    Dù cho mưa gió đường trơn
    Cùng nhau trèo vượt Trường sơn mới là?

    Chắc có lẽ đường xa chưa kịp
    Để toàn gia có dịp chung vui
    Bây giờ trời đất đổi rùi
    Mong anh mong chị cùng tui xum vầy.

    Sáng ngày mai dựng xây nhà mới
    Đưa cha về yên nghỉ ngàn thu
    Kiếp xưa người theo đường tu
    Để nay được nghỉ nghìn thu suối vàng.

    Ngày mai có họ hàng làng xã
    Về đưa cha – chú của các anh
    “Thêm nến giá, nối hương bình”
    Nguyện cầu Người được yên bình nghìn thu.

    Nhớ khi xưa cha ru con ngủ
    Vạc cùng cò thức đủ năm canh…
    “Hoa trôi bèo dạt đã đành”
    “Tỉnh ra mới biết rằng mình chiêm bao”.


    Cùng chung giọt máu đào cụ Khán
    Nhưng vì chưng một đám mây che
    Bến sông cách một con đê
    Để cho xa cách đi về cố hương.

    Xưa bác đã chỉ đường dẫn lối
    Cầu mong cho mọi mối anh linh
    Ngày mai đúng lúc binh minh
    Cha về nhà mới yên lành nghìn thu.

    Đinh Xuân Vinh
    Đinh Thanh Hải thích nội dung này.

Chia sẻ trang này