Đằng sau những đoản khúc... rời!

Thảo luận trong 'Tác giả và Tác phẩm' bắt đầu bởi Administrator, 2/2/21.

  1. Administrator Moderator

    Ngày tham gia:
    11/7/18
    Số bài viết:
    10
    005 Dinh Tan Phuoc.jpg
    Đọc "n bài thơ ngắn" của Đinh Tấn Phước, NXB Hội nhà văn)
    Mai-a-côp-xki đã từng viết: "Phải phí tốn ngàn cân quặng chữ/ Để thu về một chữ mà thôi". Thật vậy, thơ ca là tinh hoa, là sự chắt lọc tối cao của ngôn ngữ. Không thể có những câu thơ thật kiệm con chữ mà có sức bung tỏa diệu kỳ nếu nhà thơ không thực sự lao lực khi "luyện quặng". Với nhà thơ Đinh Tấn Phước cũng vậy, từ "Gió mùa" (2006), "Chạm bóng" (2009), "Bóng Thức" (2015), "Bạch thông" (2017) đến "n bài thơ ngắn" (2020) là cả một quá trình miệt mài lao động với câu chữ. Cầm tập thơ nhỏ gọn, vừa vặn trong lòng bàn tay, tôi tưởng chừng chỉ bấy trang sách, sẽ đọc vèo trong vài chục phút. Nhưng tôi đã nhầm, những bài thơ thật ngắn ấy lại mở ra cho người đọc những trường liên tưởng sâu xa.
    Tập thơ mới trình làng cuối tháng 11-2020, gồm 82 bài thơ cực ngắn, được trang trí ở bìa và bên trong là những bức tranh khá lạ mắt của họa sĩ Đinh Cường, Phương Nam, Trần Thị Kim Phú... Có thể gọi mỗi bài thơ thật ngắn ấy là một đoản khúc bởi mỗi khúc chỉ vài ba câu, mỗi câu chỉ vài ba chữ, tổng cộng một bài thơ nhiều nhất là 14 âm tiết. Các câu thơ trong bài liên kết khá lỏng lẻo nhưng khi đọc và ngẫm nghĩ kỹ, ý tứ của câu chữ Đinh Tấn Phước không hề cạn hẹp. Bằng tư duy của một nhà logic học, ta có thể hình dung anh đang giải mã bài toán cuộc đời bằng con đường rút gọn nhất, để tìm sự đồng điệu trong tâm hồn độc giả.
    Ta gặp trong vần thơ Đinh Tấn Phước những suy tư triết luận về phận người, về đời mình, về quy luật nhân thế... bằng những trải nghiệm của một con người đã qua bao va vấp, sóng gió. Những câu thơ giàu chất hiện thực về người dân chài mà bát cơm chan đầy vị mặn của giọt mồ hôi biển: "tiếng sóng/ chạm bát cơm dân chài/mặn chát" (bài số 12); "người đi câu mực/ thuyền thúng/ đêm mưa" (bài số 20). Ý thơ giàu ám ảnh bởi sự xuất hiện của thi ảnh: "thuyền thúng" chòng chành đêm mưa như số phận chông chênh của người đi biển trước hiểm họa của giông gió, bão bùng.
    Những câu thơ tưởng ngắn nhưng biên độ gợi mở của chúng không hề ngắn ngủi như lời thưa của chính tác giả: "Tôi xin gửi đến quý độc giả những bài thơ ngắn... như những lời tự sự gọn gàng. Nội dung có thể nằm hoặc không nằm ở những câu chữ". Đó là những dòng thơ được cất lên từ những suy ngẫm về thế sự: "trong những đống tro tàn/ phủ giấy hoa/ đám con gián đỏ, đen/ cặm cụi" (bài số 6); hay những quan sát rất thực từ những điều tưởng như vụn vặt trong đời sống hàng ngày: "chiếc cầu/ gãy/ chạm được dòng sông".
    Bên cạnh những vần thơ giàu tính thế sự, ta vẫn tìm được những ý, tứ lắng sâu lòng người bởi cảm xúc, bởi hồi ức tràn về. Một tuổi thơ đầy kỷ niệm cùng những trưa trốn học, đuổi chim dồng dộc, chèo bẻo trên cánh đồng đầy nắng, gió cùng ước mơ bay bổng với trời xanh: "chim chèo bẻo/ cánh đồng không, đầy gió/ gặt tuổi thơ tôi" (bài số 36); "cầm trên tay/ trận cười vàng thuở nhỏ/ tôi gửi hồn tôi trên cánh chim" (bài số 49). Những câu thơ lay động hơn cả là khi Đinh Tấn Phước viết về cha mẹ trong nỗi lòng của một người con tuổi đà xế bóng: "gió bấc se lòng/ khát một nụ cười của cha/ thèm một bát cơm của mẹ". Vần, ý đã chất chứa một thông điệp, nhằm gửi gắm đến tất cả chúng ta về sự trân quí, nâng niu hạnh phúc giản dị, thường ngày...
    Chính vì nắm giữ và lý giải được quy luật cuộc đời nên người thơ Đinh Tấn Phước xác định một tâm thái an nhiên, thanh thản. Người đọc luôn ấn tượng với những câu thơ cô đúc, anh viết cho riêng mình: "mai kia/ hết cuộc lầm than/trừng con mắt mỏi/ liếc ngang đời mình" (bài số 17). Càng về cuối tập, thơ anh càng man mác một nỗi buồn; phiêu diêu, mơ hồ như gió, như sương. Phải chăng, đó là nỗi lòng của một con người nhận ra mình là "ngọn đèn dầu hao","tiếng đàn khuya", "cuối cánh rừng" khi "đường đã khuya, vườn đã khuya"? Nhưng ở con người ấy biết vượt thoát lên sầu bi để "cầm trong tay chút lửa"...
    003 Dinh Tan Phuoc.jpg
    Năm 2017, Ông Đinh Tấn Phước trao tập thơ "n BÀI THƠ NGẮN" tặng Đại Sứ Quán Nhật Bản tại Việt Nam.
    .
    Những bài thơ ngắn của thi sĩ đến từ vùng đất Quảng Ngãi, có hơi hướng thơ hai-ku của Nhật Bản nhưng hồn cốt Việt lại đậm vị trên từng câu chữ. Bằng lối đi riêng, Đinh Tấn Phước lưu lại những dấu ấn sâu bền trong lòng độc giả không chỉ ở cái lạ ở hình thức, thể loại thơ; thi ảnh có tính biểu trưng, ngôn từ giàu hình tượng, dùng phép song trùng, đối lập để khơi gợi liên tưởng... mà còn ở những suy tư, triết lý, trải nghiệm về quy luật cuộc đời, nhân tình thế thái. Dĩ nhiên, đi suốt những đoản khúc rời của nhà thơ, vẫn còn đôi khúc trừu tượng, không hề dễ hiểu nếu độc giả thiếu thiện chí; song "đó là loại thơ thứ thiệt, có địa chỉ sẻ chia, đồng vọng và trú ngụ được trong lòng người" (Nguyễn Phan Hách). Mong rằng, con người thơ ấy luôn tràn đầy nhiệt huyết với thơ ca để độc giả được tiếp tục thưởng ngoạn những vần thơ cực ngắn nhưng độ sâu lắng mênh mang cả lòng người...
    Nguyễn Thị Thu Thủy
  2. Administrator Moderator

    Ngày tham gia:
    11/7/18
    Số bài viết:
    10
    Ông Đinh Tấn Phước chia sẻ: Hơn 10 năm qua, vì nhiều lý do, tôi đã thật sự không nghĩ đến việc đăng thơ của mình trên các trang báo, tạp chí... cũng như không nghĩ là sẽ sinh hoạt trong Tập Thể Hội Đoàn nào cả! Nếu có tác phẩm, tôi chỉ trực tiếp gửi tặng người thân, bạn bè và tôi nghĩ thế là hạnh phúc lắm rồi. Vừa qua, Nhà xuất bản Hội Nhà văn có gửi giấy mời gặp mặt vì có vài tác phẩm của tôi in ở đấy, và nhân cuộc gặp, tôi có tặng sách thơ đến một số ít người bạn, không ngờ rằng, Nguyễn Thị Thu Thủy, người bạn tôi mới được gặp lần thứ 2, sau đấy mấy ngày, đã có bài bình luận đăng trên báo ở Đà Nẵng. Tôi thật xúc động, và dù sao, cũng xin ngỏ lời cảm ơn Thu Thủy.

Chia sẻ trang này